Thứ Sáu, 14 tháng 5, 2010

Hưng Yên: Quan ngại xóa bỏ lò gạch thủ công ở Khoái Châu

Thực hiện thông báo số 108/TB-UBND ngày 29.4.2008 của UBND tỉnh Hưng Yên về việc xoá bỏ lò gạch thủ công trên địa bàn tỉnh trước ngày 31.12.2009, huyện Khoái Châu đã có nhiều nỗ lực trong công tác xoá bỏ lò gạch thủ công và thay vào đó là triển khai xây dựng các lò gạch theo công nghệ mới. Tuy nhiên, việc triển khai xây dựng các lò gạch theo công nghệ mới lại đang đặt ra vấn đề lo ngại đó là nguồn nguyên liệu đất phục vụ sản xuất gạch đang bị cạn kiệt nếu trong thời gian tới chính quyền địa phương không có những biện pháp tích cực

Đã xóa bỏ lò gạch thủ công

Ngay sau khi có Quyết định số 108/TB-UBND của UBND tỉnh Hưng Yên về việc xoá bỏ lò gạch thủ công trên địa bàn tỉnh trước ngày 31.12.2009, huyện Khoái Châu đã thành lập ban chỉ đạo xoá bỏ lò gạch thủ công do Chủ tịch UBND huyện làm trưởng ban. Cùng với việc rà soát thực trạng sản xuất gạch công nghệ thủ công trên địa bàn các xã, thị trấn, Ban chỉ đạo huyện tăng cường công tác tuyên truyền, vận động các điểm nằm ngoài vùng quy hoạch nghiêm túc xoá bỏ và những điểm nằm trong quy hoạch có nhu cầu chuyển đổi nhanh chóng lập dự án đầu tư trình các cấp có thẩm quyền xem xét, phê duyệt. Từ năm 2008 đến nay việc xóa bỏ lò gạch thủ công ở Khoái Châu đã được triển khai khá bài bản và đồng bộ, các phòng ban chuyên môn của huyện thường xuyên phối hợp với UBND các xã, thị trấn để tuyên truyền, vận động nhân dân dừng việc nung đốt gạch thủ công gây ô nhiễm môi trường, tự chuyển đổi nghề nghiệp hoặc chuyển sang lò gạch liên hoàn kiểu đứng hay gạch tuy-nel theo đúng quy định.



Trao đổi vấn đề này với ông Nguyễn Ích Tuấn, Trưởng phòng Công thương huyện Khoái Châu cho biết: Khoái Châu là huyện trọng điểm sản xuất vật liệu xây dựng, trong đó đun đốt gạch ngói là nghề truyền thống của hàng trăm hộ dân. Theo con số thống kê, trước đây toàn huyện có 224 lò gạch, ngói thủ công. Những lò gạch này đã đóng góp tích cực trong việc khai thác hiệu quả vùng đất bãi ven sông, phát triển ngành nghề tạo công ăn việc làm cho người dân, tăng thu nhập cho nguồn ngân sách xã, thị trấn làm thay đổi diện mạo quê hương, đáp ứng nhu cầu ngày một tăng về gạch nung trong và ngoài tỉnh. Những năm qua, các lò gạch thủ công đã gây ô nhiễm môi trường ảnh hưởng sức khoẻ cộng đồng và sản xuất nông nghiệp. Chính vì vậy việc xoá bỏ các lò gạch này là một việc làm khó cần sự vào cuộc của các cơ quan ban ngành, tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp uỷ đảng và chính quyền, làm tốt công tác tuyên truyền vận động nhân dân chuyển đổi nghề, chuyển đổi sản xuất, chủ động kế hoạch kiên quyết xoá bỏ, đẩy mạnh công tác đào tạo, nhân cấy phát triển nghề mới khuyến khích chuyển đổi sản xuất. Đến nay 100% các lò gạch thủ công trên địa bàn huyện đã được xóa bỏ hoàn toàn.


Xã Đông Kết là địa phương có nhiều lò thủ công nhất huyện Khoái Châu. Trước đây, trên địa bàn xã có khoảng 54 lò thủ công, chiếm ¼ số lò thủ công trên địa bàn huyện. Các lò ngày đêm thi nhau nhả khói, gây ô nhiễm môi trường. Giờ đây chỉ còn lại những người lao động đang làm công việc thu dọn những viên gạch cuối cùng. Được biết, từ trước tháng 1 năm 2010 toàn bộ vỏ lò ở đây đã được dỡ bỏ hoàn toàn, điều dễ nhận thấy là những ruộng ngô, khoai trước đây thường bị cháy do ảnh hưởng của khói lò thì giờ đây đã xanh tốt đang được bà con phấn khởi thu hoạch. Chị Nguyễn Thị Lam, chỉ vào ruộng ngô vui mừng cho biết: Các lò gạch thủ công ngừng nhả khói, chúng tôi rất phấn khởi, yên tâm gieo trồng vì từ nay những ruộng ngô này sẽ không bị cháy táp nữa mà sẽ cho năng suất cao. Ông Đỗ Khắc Hội, Phó chủ tịch UBND xã Đông Kết cho biết: Sau khi có chủ trương xoá bỏ lò gạch thủ công, chính quyền địa phương đã thông báo tới từng hộ và tuyên truyền vận động thực hiện chủ trương của tỉnh, của huyện. Những năm về trước, cứ vào giai đoạn này chúng tôi phải tham gia giải quyết những diện tích hoa màu bị cháy táp do khói của những lò gạch thủ công. Năm nay chúng tôi không còn phải bận tâm đến vấn đề này nữa vì những cánh đồng lúa, ngô khoai rất xanh tốt.

 Lo ngại cạn kiệt nguồn nguyên liệu đất

"Khoái Châu là địa phương có bãi bồi ven sông Hồng lớn nên những năm qua đã đáp ứng lượng đất lớn, nguyên liệu chính cho việc sản xuất gạch trên địa bàn. Tuy nhiên, hiện tại nguồn tài nguyên đất đang ở vào tình trạng đáng lo ngại. Cùng với những nỗ lực trong việc xoá bỏ lò gạch thủ công thì hiện nay triển khai xây dựng các dự án lò gạch theo công nghệ mới lại đang đặt ra vấn đề khó khăn về nguồn tài nguyên đất nếu như việc quy hoạch vùng lấy nguyên liệu phục vụ sản xuất không được các ngành, các cấp quan tâm, chỉ đạo sát sao…”. Đó là lời cảnh báo của ông Tuấn, trưởng phòng Công thương huyện Khoái Châu.

Ngay sau khi "xóa sổ" toàn bộ 224 lò gạch thủ công, đến thời điểm này, trên địa bàn huyện Khoái Châu đã có 6 dự án lò gạch sản xuất theo công nghệ mới đã và đang triển khai xây dựng, đã có 4 dự án chính thức đi vào hoạt động và cho ra lò những viên gạch đầu tiên theo công nghệ tuy-nel. Các lò gạch này tập trung ở một số xã như: Đông Kết, Tân Châu, Phùng Hưng và Việt Hoà. Trong thời gian vừa qua, phòng Công thương đã tiếp nhận thêm 6 dự án tiếp tục xin đầu tư xây dựng lò gạch công nghệ mới nâng tổng số lên 12 dự án, bình quân mỗi dự án sẽ đáp ứng khoảng 15-20 triệu viên/ năm, như vậy sẽ phải sử dụng khoảng 20 - 30 nghìn m3 đất nguyên liệu. Trong khí đó, dự báo nhu cầu sử dụng gạch trên địa bàn tỉnh năm 2010 và những năm tiếp theo có xu hướng tăng mạnh do quá trình đô thị hóa và khi đó nhằm đáp ứng nhu cầu các doanh nghiệp phải đua nhau sản xuất và khai thác tối đa nguồn tài nguyên đất. Với 12 dự án (4 dự án đã đi vào hoạt động) sản xuất gạch theo công nghệ tuynel thì nguồn nguyên liệu hiện tại được phép khai thác cũng sẽ chỉ đáp ứng nhu cầu sản xuất trong một vài năm và các dự án này sẽ đứng trước nguy cơ thiếu đất nguyên liệu và khi đó việc phải mua đất tự do sẽ nảy sinh, đồng nghĩa với việc giá thành sản phẩm sẽ bị đội lên do phải cộng thêm tiền mua đất, phí vận chuyển…

Dự án sản xuất gạch bằng công nghệ tuynel của nhà máy gạch Thành Phát trên địa bàn xã Tân Châu nếu phát huy hết công suất sẽ đạt khoảng 30 triệu viên/năm. Công ty bước đầu đi vào hoạt động được gần 3 tháng và được giao 5 ha để khai thác làm nguyên liệu. Tuy nhiên, nguồn đất trên cũng chỉ đủ phục vụ nhu cầu sản xuất khoảng 5-7 năm. Ngay từ thời điểm này, theo phương án quy hoạch, công ty đã tính đến việc sẽ xin mở thêm diện tích hoặc mua lại đất của các bãi bỏ không để phục vụ sản xuất. Trao đổi với chúng tôi, ông Tuấn cho biết thêm: Nhu cầu vật liệu xây dựng trong những năm tới sẽ còn tăng cao, do vậy đòi hỏi nguồn đất làm nguyên liệu cho sản xuất gạch rất lớn trong khi nguồn đất trên địa bàn huyện có hạn. Chính vì vậy, huyện đã có phương án quy hoạch vùng lấy nguyên liệu để phục vụ lâu dài nhu cầu sản xuất gạch. Nếu không kịp thời xử lý, có phương án ngay từ thời điểm này thì việc khai thác nguyên liệu sẽ rất khó khăn, thậm chí sẽ nảy sinh nhiều vấn đề tiêu cực như tình trạng khai thác nguyên liệu bừa bãi, mua bán đất, khi đó sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân. Trong thời gian tới, chúng tôi rất mong các cấp, các ngành quan tâm, tạo điều kiện để cùng với huyện tháo gỡ những vướng mắc trên.

Thanh Hải - Hồng Phấn
Báo Hưng Yên