Thứ Sáu, 5 tháng 10, 2012

Cao Bằng: Nghề sản xuất ngói máng ở Quảng Xuyên

Trải qua biết bao thăng trầm, biến cố, nghề làm ngói máng (ngói âm dương) tưởng chừng như đã bị mai một bởi sự ra đời của nhiều loại ngói mới và tấm lợp phi brô xi măng... nhưng đến nay, vẫn tồn tại, gìn giữ và phát triển ổn định. Sản phẩm ngói máng ở xã Tự Do (Quảng Uyên) vẫn hiện hữu trên những mái nhà sàn của đồng bào Tày, Nùng khắp các xóm làng gần xa trên địa bàn tỉnh. Dù phải cạnh tranh với các sản phẩm hiện đại nhưng nghề truyền thống vẫn được duy trì và phát huy.

Ngói máng Quảng Xuyên


Người dân xã Tự Do chủ yếu là thuần nông. Vào những ngày nông nhàn, các gia đình lại tập trung làm ngói máng để tăng thu nhập, nâng cao đời sống cho gia đình. Trước đây nghề làm ngói ở xã có hơn chục hộ tham gia, đến nay tăng lên trên 30 hộ làm nghề thành thục, trong đó, xóm Lũng Rì có trên 10 hộ. Tuy số hộ làm ngói tăng, nhưng ngói ra lò đến đâu là tiêu thụ hết đến đấy. Vì so với một số địa phương khác, sản phẩm ngói máng làm ra ở đây có màu sắc đẹp và chất lượng tốt hơn, nên có nhiều khách hàng ở các địa phương khác đến đặt hàng trước. Điều đó khẳng định sản phẩm truyền thống ở nơi đây vẫn được duy trì, phát triển bền vững.

Ngói máng Quảng Xuyên


Ngói máng ở Tự Do làm bằng thứ đất sét mịn, dẻo, được lấy lên từ những khu ruộng ngập úng. Một điều quan trọng, để có sản phẩm đẹp, chất lượng ngói tốt, bền thì phải cẩn thận từ khâu làm đất, ủ đất đúng kỹ thuật, đủ thời gian, nếu ủ đất không đúng kỹ thuật thì ngói dễ bị “sống” khi nung trong lò, thời gian nung trong lò phải mất 5 ngày, 5 đêm, trong lúc đun phải giữ lửa thật đều.
Ngói máng Quảng Xuyên


Mỗi hộ một năm làm được nhiều nhất 4 lò, mỗi lò được 16.000 viên, giá mỗi viên bán ra 1.200 đồng, trừ chi phí các khoản, thu nhập mỗi năm trên 50 triệu đồng. Nghề làm ngói nhọc nhằn, vất vả, doanh thu chưa phải là cao, nhưng các hộ gia đình làm ngói của làng nghề truyền thống nơi đây luôn nghĩ đây là nghề “gia truyền” của tổ tiên, cần lưu giữ và phát triển.


Hoàng Kiều/Báo Cao Bằng